Alcoholvrije wijn is wijn zonder alcohol, maar daarmee is eigenlijk nog niet uitgelegd wat er precies in je glas zit. Want is alcoholvrije wijn wel echte wijn? Is het hetzelfde als druivensap? En waarom smaakt een Chardonnay 0.0 anders dan dezelfde wijn met alcohol? Het belangrijkste om te weten is dat alcoholvrije wijn doorgaans daadwerkelijk als wijn begint. Druiven worden geperst en het sap wordt vergist, waardoor er eerst wijn mét alcohol ontstaat. Vervolgens wordt de alcohol uit de wijn verwijderd. Zo ontstaat een wijn met 0.0% alcohol waarin zoveel mogelijk van het oorspronkelijke karakter van de druiven en wijn behouden blijft.
Wat is alcoholvrije wijn precies?
Alcoholvrije wijn is wijn waarvan de alcohol na de vinificatie is verwijderd. De basis bestaat uit wijndruiven die, net als bij gewone wijn, worden geperst en vergist. Tijdens de vergisting zetten gisten de natuurlijke suikers uit de druiven om in alcohol. Tegelijkertijd ontstaan allerlei geur- en smaakstoffen die belangrijk zijn voor het karakter van de wijn. Na de vergisting wordt de alcohol uit de wijn gehaald. Dit noemen we dealcoholisatie. Dat maakt alcoholvrije wijn wezenlijk anders dan een drankje op basis van druivensap. Er heeft daadwerkelijk een vinificatie en vergisting plaatsgevonden voordat de alcohol werd verwijderd.
Is alcoholvrije wijn echte wijn?
Alcoholvrije wijn heeft echte wijn als basis. Het productieproces begint grotendeels hetzelfde als bij een traditionele witte, rode of rosé wijn. Dat is belangrijk voor de smaak. Tijdens het wijnmaken ontstaan namelijk eigenschappen die je niet krijgt door simpelweg druivensap in een fles te doen. Niet alleen het druivenras speelt daarbij een rol, maar bijvoorbeeld ook de vergisting, zuren, tannines en keuzes van de wijnmaker.
Na het wijnmaken volgt bij alcoholvrije wijn één belangrijke extra stap: de alcohol wordt verwijderd. Dat klinkt misschien eenvoudig, maar alcohol heeft zelf ook invloed op hoe een wijn smaakt. Een goede alcoholvrije wijn maken draait daarom niet alleen om het verwijderen van alcohol. De kunst is om daarna een wijn over te houden die voldoende aroma, structuur en balans heeft.
Is alcoholvrije wijn hetzelfde als 0.0 wijn?
Wanneer we het over alcoholvrije wijn hebben, bedoelen we in dit artikel wijn met 0.0% alcohol. Je komt hiervoor verschillende schrijfwijzen tegen, zoals 0.0 wijn, 0% wijn of simpelweg wijn zonder alcohol. Voor de duidelijkheid is het altijd verstandig om naar het vermelde alcoholpercentage op de fles te kijken. Staat hier 0.0% op, dan kies je voor een wijn die als 0.0% alcoholvrij wordt aangeboden.
Wat is het verschil tussen alcoholvrije wijn en gewone wijn?
Het meest voor de hand liggende verschil is natuurlijk de alcohol. Toch doet alcohol meer met wijn dan alleen zorgen voor een alcoholpercentage. Alcohol draagt bij aan het mondgevoel en de structuur van wijn. Het zorgt voor een bepaalde volheid en warmte en heeft invloed op de manier waarop aroma's, zuren en andere smaakcomponenten worden ervaren.
Wanneer de alcohol wordt verwijderd, verandert daardoor ook de balans. Een alcoholvrije wijn kan bijvoorbeeld wat lichter of frisser overkomen dan een vergelijkbare wijn met alcohol. Producenten houden hier steeds meer rekening mee. De basiswijn kan speciaal worden geselecteerd of gemaakt om na het verwijderen van de alcohol nog steeds goed in balans te zijn. Daarbij zijn onder andere het druivenras, de aromatische intensiteit en de zuurgraad van belang. Alcoholvrije wijn is daardoor niet simpelweg gewone wijn waar één ingrediënt uit is gehaald. Het eindresultaat vraagt om een eigen benadering.
Is alcoholvrije wijn hetzelfde als druivensap?
Nee. Hoewel beide van druiven worden gemaakt, zit er een belangrijk verschil in het productieproces. Druivensap wordt niet tot wijn vergist. De natuurlijke suikers uit de druiven blijven daardoor grotendeels aanwezig en de geur- en smaakstoffen die tijdens een wijnvergisting ontstaan, ontwikkelen zich niet op dezelfde manier.
Bij alcoholvrije wijn vindt die vergisting wél plaats. Er wordt eerst wijn gemaakt en daarna wordt de alcohol verwijderd. Daardoor kan alcoholvrije wijn eigenschappen hebben die je ook in gewone wijn tegenkomt, zoals frisse zuren, tannines, kruidigheid en aroma's die tijdens de vinificatie zijn ontstaan.
Hoe wordt alcoholvrije wijn gemaakt?
Het maken van alcoholvrije wijn begint dus bij gewone wijn. Na de oogst worden de druiven verwerkt en wordt het druivensap vergist. Vervolgens wordt de ontstane alcohol uit de wijn verwijderd. Daarvoor bestaan verschillende technieken. Producenten kunnen bijvoorbeeld gebruikmaken van vacuümdestillatie, een spinning cone column of omgekeerde osmose. Moderne technieken zijn erop gericht om de alcohol zo zorgvuldig mogelijk te verwijderen en tegelijkertijd zoveel mogelijk aroma's van de wijn te behouden. Het verwijderen van alcohol is echter maar één onderdeel van het verhaal. Ook de samenstelling van de basiswijn en de manier waarop de wijn na dealcoholisatie in balans wordt gebracht, hebben invloed op het eindresultaat.
Welke soorten alcoholvrije wijn zijn er?
Alcoholvrije wijn is inmiddels een brede categorie. Net als bij traditionele wijn kun je kiezen uit verschillende kleuren, druivenrassen en wijnstijlen.
Alcoholvrije witte wijn
Alcoholvrije witte wijn is er in uiteenlopende stijlen. Je vindt frisse, lichte wijnen met bijvoorbeeld citrus, appel en peer, maar ook rondere varianten met rijper geel of tropisch fruit. Het gebruikte druivenras heeft veel invloed op het karakter. Zo kan een alcoholvrije Sauvignon Blanc uitgesproken fris en aromatisch zijn, terwijl een Chardonnay 0.0 juist wat zachter en ronder kan smaken.
Alcoholvrije rode wijn
Bij rode wijn spelen tannines, fruit, zuren en alcohol samen een belangrijke rol in de structuur. Het verwijderen van alcohol kan daardoor relatief veel invloed hebben op het mondgevoel. De kwaliteit van de basiswijn en de manier van dealcoholiseren zijn daarom extra belangrijk. Alcoholvrije rode wijn kan variëren van soepel en fruitig tot voller, kruidiger en steviger van smaak.
Alcoholvrije rosé
Alcoholvrije rosé wijn heeft vaak een frisse en fruitige stijl. Afhankelijk van de druiven en vinificatie kun je bijvoorbeeld aardbei, framboos, perzik, citrus en ander rood fruit tegenkomen. Rosé heeft van zichzelf vaak een relatief licht karakter, waardoor een frisse alcoholvrije stijl hier goed bij kan aansluiten.
Alcoholvrije mousserende wijn
Ook zonder alcohol kun je kiezen voor mousserende wijn. De bubbels zorgen voor extra frisheid en een levendig mondgevoel. Dat maakt alcoholvrije mousserende wijn geschikt als aperitief, bij een gerecht of als alternatief voor een mousserende wijn met alcohol. Binnen deze categorie bestaan zowel droge als fruitigere stijlen.
Smaakt alcoholvrije wijn hetzelfde als wijn met alcohol?
Niet precies. Alcohol heeft invloed op de smaak, structuur en het mondgevoel van wijn. Wanneer je die alcohol verwijdert, verandert de wijn dus onvermijdelijk. Dat betekent niet dat alcoholvrije wijn niet naar wijn kan smaken. De vergisting heeft immers plaatsgevonden en veel van de karakteristieke aroma's van de druiven en wijn blijven aanwezig.
Wel kan het mondgevoel anders zijn. Alcoholvrije wijn kan bijvoorbeeld lichter aanvoelen en fruit, zuren of een klein beetje zoet kunnen duidelijker naar voren komen. Hoe groot het verschil is, hangt sterk af van de wijn. Het druivenras, de basiswijn en de gebruikte techniek voor dealcoholisatie spelen allemaal een rol. Een goede alcoholvrije wijn hoeft daarom ook geen exacte kopie te zijn van een wijn met alcohol. Belangrijker is dat fruit, zuren, aroma's en structuur samen een prettig en evenwichtig geheel vormen.
Bevat alcoholvrije wijn suiker?
Alcoholvrij betekent niet automatisch suikervrij. Hoeveel suiker een alcoholvrije wijn bevat, verschilt per wijn. Tijdens de vergisting worden natuurlijke druivensuikers omgezet in alcohol. Wanneer de alcohol vervolgens wordt verwijderd, verandert het mondgevoel en de smaakbalans van de wijn. Producenten kunnen verschillende keuzes maken om na dealcoholisatie weer een goede balans te creëren. Daardoor kan de hoeveelheid suiker per alcoholvrije wijn behoorlijk verschillen. Wil je precies weten hoeveel suiker een bepaalde wijn bevat, dan kun je het beste de voedingswaardetabel van die specifieke fles bekijken.
Welke alcoholvrije wijn past bij welk moment?
Doordat het aanbod steeds groter wordt, kun je alcoholvrije wijn tegenwoordig net als gewone wijn kiezen op basis van smaak, gerecht en gelegenheid. Een frisse alcoholvrije witte wijn kan bijvoorbeeld goed passen bij salades, vis of lichte voorgerechten. Een vollere witte wijn kan juist aansluiten bij romige gerechten. Alcoholvrije rosé combineert gemakkelijk met lichte gerechten en borrelhapjes, terwijl een rode variant beter kan passen bij bijvoorbeeld pasta, gegrilde groenten of vleesgerechten. Alcoholvrije bubbels zijn een logische keuze als aperitief of wanneer je iets feestelijks wilt schenken zonder alcohol. Kijk daarbij vooral naar de stijl van de wijn. Fris, fruitig, droog, rond of juist krachtiger zegt uiteindelijk meer over de combinatie met een gerecht dan alleen de kleur.
Alcoholvrije wijn is meer dan wijn zonder alcohol
Alcoholvrije wijn is dus geen druivensap met een wijnetiket. De basis is echte wijn die een vergisting heeft doorgemaakt en waaruit vervolgens de alcohol is verwijderd. Dat extra proces heeft invloed op de smaak en structuur en stelt wijnmakers voor een interessante uitdaging: zoveel mogelijk van het karakter van wijn behouden, maar dan zonder alcohol. Dankzij betere technieken en meer aandacht voor de kwaliteit van de basiswijn is er tegenwoordig veel meer keuze. Van Chardonnay 0.0 en frisse rosé tot rode wijn en alcoholvrije bubbels: alcoholvrije wijn is uitgegroeid tot een volwaardige categorie met verschillende druivenrassen en smaakstijlen.
